logoOranjeDe Huizen van Oranje en NassauNassau
Vorstelijke Verzamelen
Vlag BelgieVlag NederlandGouden KroonVlag LuxemburgVlag Duitsland

Koninklijke Verzamelingen

Staatsbezoeken verleden en heden

Al in de 18e eeuw werden er diplomatieke bezoeken afgelegd tussen Frankrijk en Nederland. Dit wordt prachtig geïllustreerd door deze zes en
halve meter lange tekening. Op de tekening is de gehele stoet van koetsen en paarden te zien, die de vierjarige prins Willem V begeleidde tijdens zijn bezoek aan de vlak daarvoor geïnstalleerde Franse ambassadeur markies de Bonac. Deze zogeheten contravisite vond plaats op 20
december 1752. De dag ervoor had de ambassadeur al de Prins en zijn moeder, Anna van Hannover, op Huis ten Bosch bezocht. “Het teegenbesoek is des anderdaags door Syn Hoogheid afgelegt, ook in ceremonie en met de uiterste satie”.
Het belangrijkste deel van de tekening wordt hieronder getoond.

Bezoek Prins Willem V Franse Ambassadeur
Bezoek Prins Willem V (4 jaar oud) aan de Franse Ambassadeur.

Koningin Wilhelmina, die maar weinig staatsbezoeken aflegde, was met haar bezoek aan president Fallières in 1912 de eerste. Bij het voorafgaande bezoekvan Fallières aan Nederland in 1911 roemden de kranten de aangename verstandhouding tussen de beide landen. Fallières werd door Koningin Wilhelmina in Amsterdam in een speciaal daarvoor ontworpen paviljoen verwelkomd, nadat hij van de koningssloep aan wal stapte.
Haar dochter de latere Koningin Juliana koos in 1950 Frankrijk uit voor haar eerste staatsbezoek.

Paviljoen bezoek Franse President 1911Aankomst in koningssloep Franse President Fallières in 1911.

Vanaf het einde van de negentiende eeuw raakte het staatsbezoek, zoals men dat vandaag de dag kent, in gebruik. Deze diplomatieke bezoeken van een staatshoofd aan een bevriend land duren meestal enkele dagen en kennen een redelijk vast ceremonieel verloop. Evenals dit jaar stond
in 1912 een bezoek van het Nederlandse staatshoofd en haar echtgenoot Prins Hendrik aan het stadhuis in Parijs op het programma. In het herinneringsalbum, dat werd  samengesteld door de kalligraaf Jules Commin, valt onder meer te lezen dat het Koninklijk paar werd ontvangen op het stadhuis van Parijs en dat daar de beide volksliederen ten gehore werden gebracht.

Nationale Volksliederen
Boek met Nationale Voksliederen van Frankrijk en Nederland en het Album van Jules Commin.

Het was niet de enige keer dat de volksliederen tijdens dit staatsbezoek werden gespeeld, dit gebeurde bijvoorbeeld ook bij het betreden van de Opéra. Het Algemeen Handelsblad van 3 juni 1912 bericht hierover: "In plaats van om half tien was het bij half elf toen de Koninklijke stoet,
begroet met het Wilhelmus en Marseillaise, binnentrad, langzaam de prachtige breede statietrap beklom en achter de witgekouste lakeien (welk
een aardig ouderwetsch ceremonieel is dit toch!!) tusschen de rijen der wachtende door naar de presidentiële loge schreed. De Koningin zag wat vermoeid, maar onderhield zich toch voortdurend opgewekt met den vriendelijken ouden heer Fallières." Een rijk geïllustreerd boek van omstreeks 1900, met daarin de volksliederen van landen over de hele wereld bevindt zich in de Koninklijke Verzamelingen. Het boek start met het volkslied
van Frankrijk, de Marseillaise.

Een ander vast ingrediënt van staatsbezoeken is het zogeheten staatsbanket. Deze menukaart sierde de tafels tijdens het staatsbanket bij gelegenheid van het bezoek van koningin Juliana aan Frankrijk in 1950. Het diner vond plaats op 23 mei in het 'Palais de l' Élysée'. De menukaart leert ons dat de gasten naast gerechten en dranken ook een "Franco-Hollandaise" muziekprogramma voorgeschoteld kregen.

Staatsbanket
Programma en Menu voor het Staatsbanket.


Het is gebruikelijk dat er voorafgaande aan het staatsbanket over en weer geschenken worden gegeven. De uitwisseling van deze vaak symbolische attenties onderstreept nogmaals de goede verhoudingen tussen de beide landen. De geschenken representeren veelal het land
van de gever; zo verwijzen ze bijvoorbeeld naar lokale gebruiken of zijn ze het toonbeeld van nationaal vakmanschap. Een voorbeeld van Frans vakmanschap is het juwelenkistje, vervaardigd door het beroemde juweliershuis Falize, dat Vorstin Wilhelmina ontving tijdens haar staatsbezoek
 aan Frankrijk. Tijdens hetzelfde staatsbezoek schonk de stad Parijs haar een bijzondere Franse waaier. Het montuur en het blad, beschilderd
met de intocht van Alexander de Grote in Babylonië, dateren van omstreeks 1750. De stad liet in 1912 door de aldaar aan de Avenue de
l'Opéra gevestigde waaiermaker Eventails Artistiques Faucon een blad aan de achterkant toevoegen met een tekst verwijzend
 naar Wilhelmina's bezoek van die dag.

Juwelenkistje WilhelminaJuwelenkst Wilhelmina
Juwelenkistje Wilhelmina, gemaakt door Falize.


Diezelfde avond liet de Koningin zich zien op het diner met de fraaie waaier. Een jaar eerder, in 1911, had de Franse president al een staatsbezoek aan Nederland afgelegd. Bij dit bezoek werd ook de tweejarige Prinses Juliana niet vergeten. Zij kreeg een levensgrote zwaan, tot de nok toe
gevuld met  speelgoed. In 1991 brachten Koningin Beatrix en Prins Claus een bezoek aan de Franse president Mitterand (1916-1996).
Aan Koningin Beatrix schonk hij een mokkaservies uit de beroemde Franse porseleinstad Limoges en aan Prins Claus het gedicht 'Hommage
 à Igor Stravinsky' door Jean Cocteau gemaakt in 1957 (1889-1963). Met deze keuze gaf Mitterand blijk van zijn trots op het artistieke klimaat in Frankrijk tussen de beide wereldoorlogen. De twee  vrienden Cocteau en Stravinsky werkten samen totdat Stravinsky in 1939 naar Amerika emigreerde. Beiden waren nauw verbonden met de Ballets Russes.

Mokka servies Beatrix Hommage a igor Strawinsky
Mokkaservies Koningin Beatrix en de Hommage a Igor Strawinsky van Prins Ckaus.

Het mokkaservies bestaat uit twaalf koppen met bijpassende schotels. De koppen zijn cilindrisch van vorm en hebben een lusvormig oor.
De schotels hebben een brede schuin oplopende rand. De koppen zijn aan de buitenkant blauw beschilderd met hierin plantmotieven in goud en zwart, onderaan een zilveren band met zwarte plantmotieven. De oren zijn eveneens zilver en beschilderd met zwarte plantmotieven. Tot slot
zijn de koppen voorzien van een gouden randje. De beschildering van de schotels is op eenzelfde manier opgebouwd als die van de koppen,
waarbij het plat evenals de binnenzijde van de koppen onbeschilderd is gelaten.

Staatsbezoek 2016 Frankrijk
Staatsbezoek Koning en Koningin 2016 aan Frankrijk.

Zijne Majesteit Koning Willem-Alexander en Hare Majesteit Koningin Máxima brachten donderdag 10 en vrijdag 11 maart 2016 een staatsbezoek aan Frankrijk. Het bezoek vond plaats op uitnodiging van president François Hollande, die zelf in januari 2014 een officieel bezoek bracht aan Nederland. Dit staatsbezoek was het vijfde bezoek van een Nederlands staatshoofd aan Frankrijk.